شروع گياهخواري با تاريخ پيدايش انسان در روي زمين آغاز شده است . انسان هاي اوليه در جنگل هاي گرمسيري زندگي مي کردند و خوراك آنها ميوه درختان بود. اما به واسطه پيش آمدهاي ناگهاني مانند زمين لرزه ، سيل و غيره به نواحي ديگري كوچ کردند و به تناسب تغييرات آب و هوايي و كمياب شدن ميوه ها و به علت گرسنگي مجبور شدند از گوشت جانوراني را كه براي دفاع از خود مي كشتند بخورند و پس از كشف آتش اين عادت را حفظ نمودند. بودا ، زرتشت ، فيثاغورث ، سقراط ، افلاطون ، مولانا و عطار نيشابوري از جمله افرادي هستند كه گياهخوار بوده و به شاگردان و پيروان خود اين شيوه را توصيه نموده اند.

گياهخواري چيست؟
در مقابل اصطلاح رژيم همه چيزخواري يا OMNIVOROUS DIET كه شامل تمام منابع حيواني و گياهي مي باشد ، رژيم گياهخواري يا VEGETARIAN DIET وجود دارد يعني محدود كردن رژيم غذايي به غذاهاي گياهي و پرهيز از مصرف انواع گوشت ها و محصولات حيواني.
انواع رژيم گياهخواري :
رژيم گياهخواري انواع گوناگوني دارد که ما آنها را براي شما بيان مي کنيم. در بعضي از گروه هاي گياهخوار علاوه بر غذاهاي گياهي، از مواد غذايي ديگر با منشا حيواني نيز استفاده مي شود.
LACTO - VEGETARIAN : علاوه بر غذاهاي گياهي ، از فرآورده هاي لبني به جز بستني نيز استفاده مي کنند.
OVO- VEGETARIAN: علاوه بر غذاهاي گياهي ، از تخم مرغ نيز استفاده مي کنند.
LACTO-OVO- VEGETARIAN : اين گروه علاوه بر غذاهاي گياهي، از شير و تخم مرغ در برنامه غذايي خود استفاده مي كنند كه متداول ترين و راحت ترين نوع گياهخواري است.
SEMI- VEGETARIAN : به نام رژيم نيمه گياهخواري است. اين گروه فقط گوشت قرمز را از برنامه غذايي خود حذف مي كنند، ولي محصولات لبني ، تخم مرغ ، مرغ و ماهي را مصرف مي كنند. اين نوع رژيم ممكن است به دلايل مذهبي و سنتي ، الگوهاي فرهنگي و يا جهت حفظ سلامتي اتخاذ شود.
VEGAN : تحت عنوان گياهخواري تام مي باشد كه هيچ نوع گوشت و محصولات حيواني را مصرف نمي کنند. رژيم اين افراد شامل سبزيجات ، غلات ، حبوبات ، انواع مغزها ، دانه ها و ميوه ها مي باشد. اين گروه حتي از محصولات چرمي ، پشمي ، ابريشمي يا هرگونه محصول بدست آمده از حيوانات نيز استفاده نمي كنند.
PESCO- VEGETARIAN: اين گروه از فرآورده هاي لبني ، تخم مرغ و ماهي تغذيه مي كنند، اما از انواع ديگر گوشت پرهيز مي كنند.
FRUITARIAN : اين گروه فقط از ميوه هاي خام يا خشك شده ، انواع مغزها ، عسل و روغن زيتون استفاده مي كنند و غذاهاي پخته را به ميزان حداقل مصرف مي کنند.
فوايد رژيم گياهخواري: رژيم گياهخواري داراي انرژي كمي است و كمتر از 30 درصد كالري آن توسط چربي ها تأمين مي شود . بيشتر چربي هاي مصرفي در اين رژيم ، اسيدهاي چرب غير اشباع مي باشد که حدود 60 درصد آن اسيد لينولئيک است. همچنين داراي مقدار زيادي كربوهيدرات هاي پيچيده و فيبر است. بنابريان براي کاهش وزن و درمان بسياري از بيماري ها موثر و مفيد است .
با توجه به اين توضيحات ، رژيم گياهخواري داراي مزاياي زير مي باشد:
- كمك به كاهش وزن
- كاهش خطر ابتلا به بيماري هاي قلب و عروق
- كاهش سكته مغزي
- كاهش ابتلا به سنگ كيسه صفرا
- كاهش ابتلا به سرطان روده ، ريه و سينه
- كاهش ابتلا به ديابت نوع 2
- كاهش ابتلا به فشار خون و آرتريت روماتوئيد
- کمک به درمان يبوست
معايب رژيم گياهخواري :
1ـ ويتامين هاي B2 , B6 , B12 ، اسيد فوليك و عناصري مثل روي و آهن در منابع حيواني بيشتر و قابل جذب تر هستند.
2ـ وجود مهار كننده هاي جذب درمنابع گياهي مثل ” فيتات ” ( در غلات سبوس دار ، انواع مغزها و دانه ها )، اگزالات ( در اسفناج ، ريواس ، جعفري ، بادام زميني و انواع مغزها ) و سيترات ( در مركبات ) باعث كاهش جذب مواد مغذي مي شوند.
3 ـ كمبود اسيد هاي آمينه ضروري در غذاهاي گياهي
4 ـ مصرف زياد ويتامين C ( در اثر مصرف زياد ميوه و سبزي ) باعث مي شود كه مازاد ويتامين C به اسيد اگزاليك تبديل شود و خطر ابتلا به سنگ هاي اگزالاته در گياهخواران افزايش يابد.